Ticaret Bakanlığı “Milyon Dolarlık” Skandal İddialarıyla Çalkalanıyor…

Ticaret Bakanlığı’nı sarsan iddialar zincirine bir yenisi daha eklendi. Kamuoyunda büyük yankı uyandıran gelişmeler arasında en dikkat çekici başlıklardan biri, Ticaret Bakan Yardımcısı Mustafa Tuzcu’nun kardeşinin ticaretini yaptığı kahve ürünlerine ilişkin gümrük vergisinin sıfırlanması oldu. Muhalefet, ortaya çıkan tabloyu “kamu gücünün belli çevrelerin ticari çıkarları için kullanıldığı” şüphesi olarak değerlendirirken, konu TBMM gündemine taşındı.

İYİ Parti Bursa Milletvekili Selçuk Türkoğlu’nun Meclis Başkanlığı’na sunduğu soru önergesinde yer alan iddialara göre, Ticaret Bakan Yardımcısı Mustafa Tuzcu’nun kardeşi Kenan Tuzcu, 1 Ağustos 2024 tarihinde Birleşik Arap Emirlikleri’nin Meydan Serbest Bölgesi’nde “Sun and Moon LLC FZ” adlı bir dış ticaret ve lojistik şirketi kurdu. Şirketin özellikle Etiyopya menşeli kahve ve şeker ticareti yaptığına yönelik ticari ilanlarının bulunduğu, internet sitesinde ise kahve çekirdeği, kahve ürünleri, şeker, bakliyat, baharat ve çeşitli gıda ürünlerinin öne çıktığı görülüyor.

Tartışmaların merkezindeki asıl konu ise şirketin faaliyet göstermeye başlamasının ardından yaşanan vergi düzenlemesi. İddialara göre, Etiyopya menşeli kahvenin Türkiye’ye ithalatında uygulanan gümrük vergisi, Ticaret Bakanlığı bünyesinde hazırlanan ve 6 Mayıs 2025 tarihinde yayımlanan 9794 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile sıfırlandı.

Muhalefet, bu kararın ekonomik gerekçelerle açıklanamayacağını savunuyor. Çünkü vergisi sıfırlanan ülkelerin Türkiye’nin toplam kahve ithalatındaki payının yüzde 5’in bile altında olduğu belirtilirken, kahve ithalatının yaklaşık yüzde 90’ını karşılayan Brezilya ve Kolombiya’dan yapılan alımlarda uygulanan yüzde 8’lik verginin aynen korunduğu ifade ediliyor. Bu tablo, kararın enflasyonla mücadele ya da tüketici fiyatlarını düşürme amacı taşımadığı yönündeki şüpheleri güçlendiriyor.

Rakamlar da dikkat çekici bir değişime işaret ediyor. Kararın ardından vergisi sıfırlanan ülkelerden yapılan kahve ithalatının aylık 2,5 milyon dolardan 5,2 milyon dolara yükseldiği, 2025 yılının Mayıs-Aralık döneminde toplam ithalatın 41 milyon doları aştığı belirtiliyor. 2026 yılının ilk üç ayında ise yaklaşık 11 milyon dolarlık ithalat gerçekleştirildiği kaydediliyor. Maliye uzmanlarının hesaplamalarına göre, devletin vergi kaybı şimdiden 3 milyon doları aşmış durumda.

Bakan Yardımcısı Mustafa Tuzcu’nun ailesine yönelik gündeme gelen tek iddia bununla da sınırlı değil. Soru önergesinde yer alan bir diğer çarpıcı iddiaya göre, ihracatçı birlikleri tarafından Bakanlık hizmetlerinde kullanılmak üzere tahsis edilen resmi araçlardan biri, Bakan Yardımcısı’nın eşi Emine Tuzcu tarafından günlük olarak kullanıldı. İddiaya göre söz konusu araç, 9 Ekim 2024 tarihinde trafik kazasına karıştı. Kazanın ardından resmi hizmet amacıyla tahsis edilen başka bir aracın da şahsi kullanım için değerlendirildiği öne sürüldü.

Bu gelişmeler, kamu kaynaklarının hangi amaçlarla kullanıldığı sorusunu da beraberinde getirdi. Yakıt, bakım ve işletme giderlerinin kamu bütçesinden veya ihracatçı birliklerinin kaynaklarından karşılandığı belirtilen araçların resmi görev dışında kullanılıp kullanılmadığına ilişkin tartışmalar büyüyor.

Öte yandan, Dubai merkezli şirketle ilgili bildirim süreçleri de mercek altında. Mevzuata göre yurt dışında şirket kuran Türk vatandaşlarının belirli bilgileri ilgili kamu kurumlarına bildirmesi gerekiyor. Bu kapsamda Kenan Tuzcu’ya ait olduğu belirtilen şirket için gerekli bildirimlerin Ticaret Bakanlığı ve Hazine ve Maliye Bakanlığı’na yapılıp yapılmadığı da soru işaretleri arasında yer alıyor.

Peş peşe gündeme gelen bu iddialar, Ticaret Bakanlığı üzerindeki baskıyı artırırken, kamuoyunun beklentisi ise net: İddialar hakkında kapsamlı ve şeffaf bir açıklama yapılacak mı? Herhangi bir idari ya da adli inceleme başlatılacak mı? Yanıt bekleyen sorular büyürken, gözler şimdi resmi makamlardan gelecek açıklamalara çevrilmiş durumda.